Półpasiec (zoster) wywołany jest przez wirusa VZV (varicella zoster virus) – wirusa ospy wietrznej i półpaśca. Bytuje on w zwojach nerwowych i w sprzyjających warunkach uaktywnia się doprowadzając do rozwoju objawów chorobowych. Najczęściej zajęciu ulegają obszary zaopatrywane przez nerwy piersiowe i przez nerw trójdzielny.
Objawy
Pierwszym objawem jest ból, parestezje, świąd. Po kilku dniach pojawiają się wykwity skórne – rumień, pęcherzyki wypełnione płynem surowiczym lub krwistym, potem zaschnięte strupki. Po 2-4 tygodniach choroba ustępuje, najczęściej pozostawiając po sobie blizny. Wirusy mogą w znacznym stopniu uszkodzić zwoje nerwowe, co u chorych którzy przebyli półpaśca objawia się silnymi nerwobólami, utrzymującymi się długo po przejściu choroby. Nerwobóle popółpaścowe występują u około 30% pacjentów.
W niektórych przypadkach półpaśca nie występują zmiany skórne i jedynym objawem choroby jest ból. Z tego powodu pacjenci nie trafiają do dermatologa lecz do lekarzy innych specjalności. Stanowią wtedy nie lada zagadkę diagnostyczną.
Półpasiec – szczególne odmiany
- oczny – zajęcie I gałązki nerwu trójdzielnego, może dojść po powikłań okulistycznych
- jamy ustnej – jedynym objawem może być ból zęba, bez zmian w obrębie śluzówki
- czaszkowy – zajmuje skórę głowy owłosionej, często powoduje sztywność karku
Rozpoznanie
Półpaśca rozpoznaje się na podstawie objawów klinicznych, czasem trudno odróżnić jest go od zakażenia wirusem opryszki pospolitej.
Leczenie
Podstawowym doustnym i dożylnym lekiem stosowanym w leczeniu półpaśca jest Acyklovir. Wbudowuje się on w łańcuch DNA wirusa, hamując jego replikację. Stosuje się go także zewnętrznie, bezpośrednio na zmiany chorobowe.